आयुष्याचा उत्सव साजरा करता आला पाहिजे : निवृत्त आयएएस अधिकारी इंद्रजीत देशमुख

महाराष्ट्र संवाद न्यूज ऑनलाईन
संगमनेर:
यश, संपत्ती आणि प्रसिद्धी मिळविण्याच्या धडपडीत आजचा माणूस स्वतःचे आरोग्य, नातेसंबंध आणि आनंद हरवून बसत आहे. एव्हरेस्टसारखी यशाची उत्तुंग शिखरे सर केली, तरी आयुष्याच्या प्रवासात माणूस एकटा राहता कामा नये. यशाबरोबरच माणसाला आपल्या आयुष्याचा उत्सव साजरा करता आला पाहिजे, असे प्रतिपादन निवृत्त आयएएस अधिकारी व नाम फाऊंडेशनचे व्याख्याते इंद्रजीत देशमुख (काका) यांनी येथे केले.
पूज्य गगनगिरी महाराज अखंड हरिनाम सप्ताह समितीच्या वतीने आयोजित व्याख्यानमालेत ते बोलत होते. कार्यक्रमाच्या प्रारंभी संजय पाटणकर यांच्या हस्ते इंद्रजीत देशमुख यांचे अत्यंत उत्साहात स्वागत करण्यात आले. यावेळी उपस्थितांशी संवाद साधताना देशमुख यांनी ईश्वरनिष्ठ संतांच्या मांदियाळीत या सप्ताहाची सुरुवात होत असल्याचे सांगत संत परंपरेचे समाजजीवनातील अनन्यसाधारण महत्त्व अधोरेखित केले.
मानवी जीवनातील चार आश्रम व्यवस्थेचे महत्त्व विशद करताना त्यांनी सांगितले की, पूर्वीचा माणूस निसर्गाशी सुसंगत जीवन जगत असल्याने दीर्घायुषी होता. त्यामुळे निसर्गाने निर्माण केलेल्या व्यवस्थेचा आदर करून जीवन जगणे आज आवश्यक बनले आहे. मानवाच्या अंगी आठ प्रकारच्या बुद्धिमत्ता दडलेल्या असून त्या ओळखून विकसित करण्याची गरज आहे. आज आपण भौतिकदृष्ट्या समृद्ध झालो असलो, तरीही आपण मिळवलेली शक्ती, ज्ञान आणि संस्कार पुढील पिढीकडे यशस्वीपणे हस्तांतरित करणे हेच आपले खरे कर्तव्य असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
संतांनी समाजात चांगुलपणा रुजावा आणि मानवी मूल्यांची जपणूक व्हावी म्हणून सप्ताह, पारायण आणि कीर्तनाची सुंदर परंपरा निर्माण केली आहे. पारायणामुळे मनुष्य अंतर्बाह्य पवित्र होतो, तर ज्ञानेश्वरी म्हणजे माऊलींचा ज्ञानस्पर्श आहे. संत मंडळींनी समाजाला नेहमीच ज्ञानरूपी यज्ञाकडे नेण्याचे पवित्र काम केले असून, संत हे संसाराला शीतल सावली देणारे वटवृक्ष आहेत, अशा शब्दांत त्यांनी संत साहित्याचा गौरव केला.
उत्तम आरोग्य हा माणसाचा सर्वात मौल्यवान दागिना आहे. संसारात धन हे नेहमी शुद्ध मार्गाने आणि उत्तम व्यवहाराने मिळविलेले असावे, घरात अवदसा नसावी, पत्नी प्रेमळ व गोड बोलणारी असावी, पुत्र आज्ञाधारक व कर्तृत्ववान असावा आणि वडीलही त्या योग्यतेचे असावेत. तसेच आपण ज्या क्षेत्रात कार्य करतो, त्या क्षेत्राचे सखोल ज्ञान असणे अत्यंत अत्यावश्यक आहे.
आजचा माणूस पैसा, लौकिक, आनंद आणि सुखाच्या शोधात अखंड धावत असताना स्वतःच्या शरीरस्वास्थ्याकडे पूर्णपणे दुर्लक्ष करीत असल्याची खंत त्यांनी व्यक्त केली. यासाठी त्यांनी स्वामी विवेकानंदांच्या विचारांचा महत्त्वपूर्ण दाखला दिला. यश मिळविणे महत्त्वाचे आहेच, पण त्या यशाचा निखळ आनंद घेता आला पाहिजे आणि आयुष्याचा प्रत्येक क्षण उत्सवासारखा जगता आला पाहिजे, असा मोलाचा संदेश त्यांनी उपस्थितांना दिला. या व्याख्यानाला संगमनेर परिसरातील ग्रामस्थ, भाविक आणि विविध क्षेत्रातील मान्यवर मोठ्या संख्येने उपस्थित होते.